Mama wymieniła zamki w moim mieszkaniu, a moje oszczędności oddała siostrze. Najtrudniej było jej zrozumieć, dlaczego to ja się wyprowadziłam

— Nie szarp za klamkę, bo znowu się poluzuje — zawołała mama zza drzwi.

Puściłam klamkę. Stałam na półpiętrze z walizką, w mokrych butach, po czterech godzinach w pociągu. Dopiero wtedy zauważyłam, że wkładka w zamku jest srebrna. Moja była mosiężna.

— Mamo, czemu mój klucz nie pasuje?

Otworzyła w moich kapciach. Za nią, na suszarce rozstawionej w przedpokoju, wisiał stanik mojej siostry.

— Tylko wejdź i nie rób awantury na klatce.

Trzy tygodnie wcześniej zostawiłam mamie zapasowy klucz, żeby podlewała kwiaty, kiedy będę na szkoleniu w Poznaniu. Wróciłam dzień wcześniej. Później się dowiedziałam, że na sobotę mama planowała rosół. Chciała mi wszystko powiedzieć przy obiedzie.

W moim pokoju stało polowe łóżko, takie z działki, z zielonym płótnem. Na nim leżała piżama mamy. Anka siedziała na moim łóżku i składała skarpetki. Moje książki ktoś zdjął z komody i włożył do reklamówek.

— A ja gdzie mam spać?

Mama wskazała rozkładaną kanapę w dużym pokoju. Jakbyśmy rozmawiały o tym, gdzie położyć gościa po weselu.

Wiedziałam, że Ance po rozwodzie jest ciężko. Nie wiedziałam, że właściciel kawalerki nie przedłużył jej najmu po dwóch miesiącach zaległości. W pracy obcięli jej godziny, rata za samochód zeszła ostatnia, a potem już nawet za zakupy nie mogła zapłacić kartą. Mama wzięła ją do siebie, do wynajmowanego pokoju. Właścicielka zgodziła się na trzy noce. Czwartej obie przyjechały do mnie.

— Chciałam dzwonić — powiedziała Anka. — Mama mówiła, że już z tobą rozmawiała.

Mama spojrzała na nią tak, że Anka znowu schyliła głowę nad skarpetkami.

Zamek wymieniły, bo Anka zgubiła zapasowy klucz. Tak przynajmniej powiedziała mama. Kiedy poprosiłam o nowy, zaczęła grzebać w kieszeni fartucha, po czym stwierdziła, że dorobimy mi w poniedziałek.

Mi. W mieszkaniu, które kupiłam sześć lat wcześniej i na które wciąż spłacałam kredyt.

Poszłam do kuchni po wodę. Nad lodówką trzymałam kopertę z pieniędzmi na wymianę instalacji. Mama wiedziała gdzie, bo miała wpuścić elektryka na oględziny, gdyby znalazł czas przed moim powrotem.

Z sześciu tysięcy zostało osiemset złotych.

— Ile wzięłaś? — zapytałam, chociaż przecież umiałam odjąć.

Mama najpierw powiedziała, że pożyczyła. Potem, że odda. W końcu przyznała, że zapłaciła zaległy czynsz Anki, rachunek za prąd w kawalerce i ratę za auto, którym Anka dojeżdżała do pracy.

— A co miałam zrobić? Patrzeć, jak jej się wszystko sypie?

— Zadzwonić do mnie.

— I co byś powiedziała?

Nie odpowiedziałam od razu. Pewnie zaproponowałabym Ance kanapę na miesiąc. Może dołożyłabym do czynszu. Teraz nawet nie chciałam siadać przy stole.

Anka wyszła z pokoju z moją poszewką w ręku.

— Myślałam, że to z jej lokaty — powiedziała i zerknęła na mamę. — Te pieniądze.

Wierzę jej. Ale kiedy chciała oddać mi łóżko, mama rzuciła: „Zostań, już sobie pościeliłaś”. I Anka została. To akurat pamiętam lepiej niż całą kłótnię.

Przez dwie noce spałam na kanapie. Pierwszego ranka szukałam kubka, bo mama przełożyła naczynia. Drugiego usłyszałam, jak przez telefon mówi ciotce, że „dziewczyny jakoś się pomieszczą”. Wtedy napisałam do koleżanki z pracy. Jej syn wyjechał na studia, a ona od jakiegoś czasu chciała wynająć jego pokój.

Kiedy pakowałam ubrania, mama stanęła w drzwiach.

— Będziesz płacić obcym za pokój, mając własne mieszkanie?

— Przez jakiś czas tak.

Nie było mnie na to stać na dłużej. Policzyłam ratę, opłaty i wynajem chyba z pięć razy. Ale na samą myśl o powrocie z pracy na tę kanapę robiło mi się niedobrze.

Dałam im sześć tygodni na znalezienie czegoś i napisałam mamie, jakiej kwoty brakuje w kopercie. Odpisała tylko na to pierwsze: „Nie musiałaś tego pisać, przecież rozmawiałyśmy”. Tym razem nie skasowałam wiadomości, żeby jej nie drażnić.

Anka oddała mi klucz następnego dnia. Spotkałyśmy się pod piekarnią. Wcisnęła mi do ręki jeszcze dwieście złotych, pierwsze po wypłacie. Chciałam odruchowo powiedzieć: „Zostaw sobie”. Schowałam je do portfela.

W pierwszą noc w wynajętym pokoju postawiłam szklankę przy łóżku i zasnęłam bez nasłuchiwania, kto chodzi po przedpokoju. Rano mama napisała, żebym wpadła na rosół. Poszłam tydzień później. Na obiad, nie z walizką.

Do dziś myślę, że pomogłabym Ance, gdyby mnie zapytała. Czemu więc to ja tak długo czułam się winna, że nie pozwoliłam mamie zdecydować za mnie?