Syn stanął w moich drzwiach z walizką. Wpuściłam go, ale nie pozwoliłam mu udawać ofiary

— Tylko ty mi zostałaś, mamo — powiedział Paweł, stawiając walizkę na mojej wycieraczce.

Jeszcze trzymałam telefon. Dziesięć minut wcześniej jego była żona pytała, czy mogę pożyczyć jej dwieście złotych na leki dla Kuby. Nasz syn trzeci miesiąc nie przelał całych alimentów.

— A twoje dzieci? — zapytałam.

Spuścił głowę.

— Nie zaczynaj od progu.

Wpuściłam go. Do dziś nie wiem, czy bardziej z miłości, czy dlatego, że nie umiałam zamknąć mu drzwi przed nosem.

Miał trzydzieści siedem lat i tę samą granatową torbę, z którą półtora roku wcześniej wyprowadził się od Magdy. Wtedy mówił, że pierwszy raz wybiera siebie. Zostawił ją z siedmioletnim Kubą, czteroletnią Zosią i ratami za pralkę.

Wybrał Joannę, koleżankę z pracy.

Teraz Joanna kazała mu zabrać rzeczy. Dlaczego, dowiadywałam się kawałkami. Najpierw była „zimną egoistką”. Potem wyszło, że miesiącami dokładała do wynajmu, a on ukrywał przed nią zaległe rachunki.

Usiadł przy kuchennym stole. Odgrzałam pomidorową. Ręka sama sięgnęła po jego ulubiony głęboki talerz, ten wyszczerbiony przy brzegu. I wtedy aż mnie ścisnęło. Nadal wiedziałam, który talerz lubi, a nie wiedziałam, kim się stał.

— Zostaniesz w małym pokoju — powiedziałam. — Na razie na miesiąc. Potem zobaczymy.

Podniósł wzrok znad zupy.

— Myślałem, że u matki nie trzeba podpisywać umowy.

— Umowy nie. Ale trzeba dotrzymywać słowa.

Pierwsze dni przespał. Zaciągał zasłony, zostawiał kubki przy kanapie, wychodził po papierosy. Ja o szóstej jechałam autobusem sprzątać przychodnię. Na emeryturze dorabiałam, bo po opłatach zostawało mi niewiele.

W czwartek wróciłam z bólem kolan. Siedział przed telewizorem.

— Jest coś na obiad?

Postawiłam torbę na podłodze.

— W lodówce masz jajka.

Westchnął tak ciężko, jakbym odmówiła mu ostatniej pomocy.

Wieczorem usiadłam naprzeciwko niego z kartką.

— Dokładasz sześćset złotych do mieszkania. Sprzątasz po sobie. I płacisz alimenty.

— Nie mam teraz głowy do pieniędzy.

— Kuba ma zapalenie oskrzeli. Magda też nie ma do tego głowy, tylko musi.

Odsunął krzesło.

— Oczywiście. Ty zawsze po jej stronie.

To zabolało, bo przez pierwsze miesiące naprawdę próbowałam go tłumaczyć. Mówiłam Magdzie, że może się pogubił. Prosiłam, żeby nie utrudniała kontaktów, choć to on odwoływał spotkania. Wstyd mi teraz za to, no ale tak było.

— Nie jestem przeciwko tobie — odpowiedziałam. — Jestem przeciwko temu, co robisz.

Następnego dnia zadzwoniła moja siostra, Elżbieta.

— Podobno jeszcze go dobijasz. Chłopak ma ciężki czas.

Chłopak. Prawie czterdziestoletni ojciec dwojga dzieci.

— A Magda ma jaki czas? — spytałam.

Elżbieta umilkła, potem powiedziała, że matka powinna być schronieniem.

Przez cały wieczór nosiłam te słowa w sobie. Patrzyłam na zamknięte drzwi pokoju Pawła i chciałam zapukać, powiedzieć, że wszystko jakoś ułożymy. Tylko że to „jakoś” zawsze oznaczało czyjeś pieniądze, czyjąś pracę, czyjeś nieprzespane noce. Najczęściej Magdy.

W niedzielę przyszły wnuki. Magda miała dodatkową zmianę w piekarni. Uprzedziłam ją, że Paweł u mnie mieszka.

— Dzieci mogą go zobaczyć — powiedziała po chwili. — Tylko nie obiecujcie im nic za niego.

Kuba wszedł pierwszy. Zobaczył buty ojca i stanął.

— Tata tu jest?

Paweł wyszedł z pokoju, uśmiechnął się niepewnie.

— Cześć, mistrzu. Może pojedziemy kiedyś na basen?

Kuba nie podszedł.

— Tak jak ostatnio?

Zosia schowała twarz w mój sweter. Paweł zaczął opowiadać, że dużo pracował, że miał problemy. Mówił coraz szybciej.

Kuba patrzył na niego bez słowa. W końcu wyjął z plecaka zeszyt.

— Babciu, pomożesz mi z tym?

Po ich wyjściu syn siedział w kuchni i skubał ceratę.

— Nastawiła ich przeciwko mnie.

— Nie — powiedziałam. — Czekali na ciebie w kurtkach. Ja tam byłam.

Rozpłakał się. Pierwszy raz nie rzuciłam się od razu go pocieszać. Podałam mu chusteczki i zostałam przy stole.

Dwa dni później pokazał mi potwierdzenie przelewu. Cała bieżąca kwota, niewielka część zaległości. Przyjął dodatkowe soboty w magazynie. Z Magdą ustalili krótkie spotkanie z dziećmi na placu zabaw, bez obiecywania wycieczek.

Nie przytuliłam go za przelew. Powiedziałam tylko:

— Dobrze. Teraz rób tak co miesiąc.

Obraził się. Potem pozmywał naczynia, również moje.

Wciąż mieszka w małym pokoju. Czasem słyszę, jak nocą przewraca się na rozkładanej kanapie, i serce mnie boli. To przecież mój syn. Rano jednak nie składam za niego pościeli.

Chcę być dla niego matką, ale nie chcę już osłaniać go przed wszystkim, co sam spowodował. Czy odmowa usprawiedliwiania własnego dziecka naprawdę oznacza, że kocha się je mniej?